
Сыл тутуута
Тиксии боhyолэгэр тоho да ардахтаах, тыаллаах кyннэр туpдаллар, кэлэр кыhынна бэлэмнэнии yлэлэр тэтимнээхтик ыытылла тураллар. Ол курдук сана хочуолунай тутуута, ону сэргэ хочуолунайтан бара
р трассаларынан турбалары таннаан олорор дьиэлэргэ холбоhун yлэлэрэ буолаллар.
Хас нэдиэлэ чэппиэр кyнyн аайы улуус дьаhалтатыгар сµyбэ мунньах ыытыллар. Бу мунньахтарга тутуу биригээдэлэрин эппиэттээх салайааччылара yлэ хаамыытын отчуоттууллар уонна инникитин ханнык yлэлэр бы
лааннаналларын, туох мэhэйдэр yoскyyллэрин, ону туоратарга ханнык дьаhаллары ылыахха сoбyн улуус дьаhалтатын уонна олох-дьаhах хаhайыстыбатын салайааччыларын кытары кэпсэтэллэр, сyбэлэhэллэ
р. Тиксии бohyoлэгин Общественнай Совета тиhигин быспакка yлэ хаамыытын кытта миэстэтигэр тиийэн билсэр.
От ыйын 11 кyнyгэр буолбут мунньахха хочуолунай тутуута график быґыытынан баран иґэр диэн иґитиннэрдилэр. Манна улуус баґылыга Константин Шахурдин бэйэтин сэрэ±эдийиитин этэр: «Ґлэ тэтимин тµргэтии наада, кыґын буолара балтараа эрэ ый хаалла. Биґиги хоту сиргэ олорорбутун учуоттуохпутун наада, куґа±ан кµннэр диэбэккэ, арда±ы-самыыры аахсыбакка µлэ тэтимин тµргэтэргэ сіптііхтµк дьаґанан µлэни ыытыахха ».
2013 сыл са±аланыыта, чопчулаан этэр буоллахха олунньу ыйга Тиксиигэ 5063 нэґилиэнньэлээх біґµілэк
46 олорор дьиэтэ хам тоІор кутталга киирбитэ. Республикабыт салалтата тута суґал миэрэлэри ылан, быйыл сайын саІа хочуолунай тутуутун бµтэрэн, кэлэр кыстыгы саІаттан тэринэн кірсіргі быґаарыы ылыллыбыта. Саха проект бырайыагынан оІоґуллубут саІа хочуолунай Тиксии біґµілэгэр муус устар алта кµнµттэн тутуута са±аламмыта. Билигин µіґээ суруллубутун курдук µлэ бара турар, Тиксии біґµі
лэгин олохтоохторо кэлэр кыстыкка уґун -тымныы кµннэри итии-сылаас дьиэлэргэ кірсіргі эрэллэрэ улахан.
Маны тэІэ, олорор дьиэлэр ититэр системаларын ремоннааґын µлэлэрэ былаан быґыытынан са±аланан эрэллэр. Онон олорор дьиэлэргэ итии ууну биэриини тохтотор дьаґаллар тустарынан улуустаа±ы олох – дьаґах хаґаайыстыбата хаґыат ніІµі Тиксии олохтоохторугар тиэрдиэ диэн эрэнэбит. Манна да±атан этэр буолахха, бу да µлэлэри хонтуруоллааґыІІа Общественнай сэбиэт кµµскэ ылсара наадалаах. Ол курдук Академика Федорова уулуусса±а турар дьиэлэргэ саІа тимир ааннары туруорбуттара тутаахтара туллан, биир кµµстээх тыал, буур±а тµстэ±инэ бэйэлэрэ кітір ааллар буолаллара саарба±а суох. Маны тэІэ Тиксии біґµілэгин олохтоох дьаґалтатыгар маннык боппуруоґу биэриэ±и ба±арыллар: « Трассалары туоруурга диэн ананан туруоруллубут кирилиэстэр биґиги усулуобуйатытыгар сіп тµбэґэллэр дуо?». Бу кирилиэстэри дабайыыга ордук кырдьа±астар, о±олор барахсаттар кыґынын уонна саас, 굴µн эрэйи кірсµіхтэрэ турда±а.

Былырыын сайын олорор дьиэлэр тас іттµлэрин кырааскалааґын олус хойутаан са±аланан, дьиэлэрбит эриэн-тураан кірµІнэрэ, ититэр систиэмэ саахалланыытын кэмигэр µлэлиир-олорор усулуобуйа суо±а, тымныы дьиэ-уот, ханнык да кµµстээх санаалаах дьон санаатын тµґэрбитэ. Дьэ ити кэнниттэн, бу кµннэргэ Тиксии біґµілэгин олохтоохторо бу билигин ыытылла турар тутуулар, олорор дьиэлэри саІардан кырааскалааґын, ону тэІэ соторутаа±ыта біґµілэги ыраастааґыІІа ыытыллыбыт суббуотунньук инникигэ эрэли-сырдыгы µіскэттэ дииллэрин истэр олус µчµгэй. Бу эрэли, сырдык санааны іссі биир тутуу, біґµілэкпит киинигэр таІара дьиэтин- церковь тутуута са±аланан эрэрэ итэ±эл, кэрэ±э-сырдыкка дьулуґуу хайаан да баар буолуохтаах диэн бигэ санааны кµµґµрдэр. Кырдьык да±аны біґµілэк сырдаан, ырааґыран, олохтоохтор сµргэлэрэ кіті±µллэн, µлэ-кµістµµ оргуйан, оонньуур площадкаларга о±олор саІалара чугдааран, сайыІІы сынньалаІІа туох да мэґэйэ суох кітір аалларынан барыы-кэлии элбээн Тиксиибит барахсан сайдар кэскиллээх дииллэрин итэ±эйиэ±и ба±арыллар.
Евдокия БАИШЕВА